Maakt het UWV al werk van foutencorrectie WIA-uitkeringen?
Er zijn jarenlang fouten gemaakt bij de berekening van de hoogte van de WIA-uitkeringen, zo is op 4 september 2024 bekend geworden. De minister van SZW heeft vrij recent teruggekoppeld hoe het UWV het een en ander denkt aan te pakken. Daartoe heeft zij een verbeteraanpak opgesteld, die zij heeft laten toetsen door De Nederlandse School voor Openbaar Bestuur. Deze instantie stelt vast dat de WIA zó complex is geworden, dat de uitvoerbaarheid in het geding komt. Het probleem van de verkeerde berekeningen is mogelijk groter dan aanvankelijk geschat en raakt tussen de 25.000 - 50.000 WIA-gerechtigden.
Na de bekendmaking in september meldden zich ca. 3.000 uitkeringsgerechtigden met het bericht dat er bij hen mogelijk een fout is gemaakt. Zij vormen de eerste groep voor wie het UWV de correcties wil gaan doorvoeren. Het UWV hoopt dat bij deze groep – door nadere analyses –duidelijker wordt, wáár de fouten precies zitten. Verwacht wordt dat de hele operatie meer tijd vergt dan aanvankelijk werd gedacht, vooral vanwege de zorgvuldigheid die het proces verlangt.
Aanpak hersteloperatie: nabetalingen en terugvorderingen
Wie een te lage uitkering heeft ontvangen, heeft recht op nabetaling. Maar die nabetaling kan vaak tot lastige en soms problematische situaties leiden. Denk aan de keteneffecten bij andere instanties zoals de Belastingdienst en gemeenten (correcties toeslagen, etc.). Daarom zet het UWV, in samenwerking met ketenpartners, in op het voorkomen van onbedoelde inkomenseffecten. Het UWV zal daarom de gevolgen van een nabetaling altijd vóóraf in beeld brengen en de keuze van een uitbetaling overlaten aan de betrokkenen.
Sommige uitkeringsgerechtigden kunnen ook te veel uitkering hebben ontvangen, waardoor er een terugvordering ontstaat. Het UWV zal daar terughoudend mee omgaan. Immers, als de overheid een fout maakt, mogen mensen daar niet de dupe van worden. Volgens vaste jurisprudentie wordt bekeken óf en in hoeverre er kan worden teruggevorderd. Dat verlangt een zorgvuldige belangenafweging, afgaande op de omstandigheden van het geval. Alleen als het voor mensen redelijkerwijs echt duidelijk kon zijn dat er een fout werd gemaakt, kan er aanleiding zijn voor volledige terugvordering. Al met al worden de verbetercontouren zichtbaar.
Voor vragen over de WIA en de Ziektewet kun je terecht bij Joyce Paashuis, juridisch adviseur sociale zekerheid, via j.paashuis@fiscount.nl.
