Geen echtscheidingsregeling eigen woning voor ex-partner die geen eigenaar was
Een echtpaar is buiten elke gemeenschap van goederen getrouwd. Zij wonen in een woning die volledig eigendom is van de vrouw. Wel zijn zij beiden hoofdelijk aansprakelijk voor de eigenwoningschuld. In 2013 dient de man een verzoek tot echtscheiding in. Hij verlaat op 1 juni 2013 de woning en schrijft zich per 1 december dat jaar in op een ander adres. De ex-vrouw blijft in de woning wonen. De man brengt ook de door hem in december 2013 betaalde hypotheekrente in aftrek. De inspecteur heeft die aftrek terecht geweigerd, oordeelt de Hoge Raad. De man kan de echtscheidingsregeling niet toepassen omdat hij geen (mede)eigenaar was van de woning.
De ex-echtgenoten hebben in 2017 niet gekozen voor voljaarspartnerschap. Volgens het hof was de door de man betaalde hypotheekrente in december 2013 (€ 1.098) volledig aftrekbaar. De helft was volgens het hof aftrekbaar als eigenwoningrente op grond van de echtscheidingsregeling (artikel 3.111, lid 4 Wet IB 2001) en de andere helft als alimentatie voor de ex-echtgenote (artikel 6.3, lid 1, letter a Wet IB 2001). Daarbij oordeelde het hof dat de toepassing van de echtscheidingsregeling niet beperkt blijft tot situaties van (mede-)eigendom van de vertrekkende ex-partner. De 2-jaarstermijn van deze regeling liep daarom volgens het hof door na 1 december 2013.
(Mede-)eigendomseis geldt onverkort
De Hoge Raad draait dit oordeel terug. De voorwaarde dat de woning aan de belastingplichtige ter beschikking moet staan (artikel 3.111, lid 1 Wet IB 2001) geldt namelijk onverkort bij toepassing van artikel 3.111, lid 4 Wet IB 2001. Alleen de bewoningseis vervalt bij toepassing van laatstgenoemd artikel. Wel volgt verwijzing naar Hof Arnhem-Leeuwarden, omdat nog moet worden beoordeeld of:
- de man in 2013 economisch (mede-)eigenaar was van de woning. In dat geval loopt de echtscheidingsregeling wel door na 1 december 2013;
- de helft van de rente die niet aftrekbaar is als eigenwoningrente, wel aftrekbaar is als onderhoudsverplichting.