Betalingen aan adviseurs in het zicht van faillissement
Op 6 mei 2022 deed Rechtbank Rotterdam uitspraak in een zaak tussen de curatoren van het failliete installatiebedrijf Royal Imtech en advocaten van De Brauw. De advocaten van De Brauw hadden forse facturen ingediend, die nog zijn betaald vlak voordat het faillissement van Imtech werd uitgesproken. De rechter deed hier uitspraak over de vraag of de schuldenaar op grond van een rechtsplicht gehouden was om deze rechtshandelingen te verrichten. Of hadden deze eenvoudig kunnen worden vernietigd met een beroep op pauliana? De rechter bevestigt dit in deze uitspraak.
De rechter bevestigde eveneens het uitgangspunt dat (insolventie)adviseurs in beginsel gewoon kunnen verzoeken om betaling van hun facturen. Ook al verkeert de cliënt in acute financiële malaise.
Beroep op pauliana
Door een beroep te doen op pauliana, kan een schuldeiser opkomen tegen een schuldenaar die onverplichte rechtshandelingen verricht, met als doel om deze betreffende schuldeiser in zijn verhaalsmogelijkheden te benadelen. De actio pauliana is geregeld in artikel 3:45 BW. Bij een faillisementspauliana geldt een bijzondere regeling in de Faillissementswet (artikel 42 Fw e.v.). Voor een geslaagd beroep op de actio pauliana moet aan de volgende voorwaarden worden voldaan:
- Er is sprake van een rechtshandeling.
- Deze rechtshandeling is onverplicht verricht, dus zonder een verplichting hiertoe op grond van de wet of een overeenkomst.
- Er is sprake van benadeling van een of meer schuldeisers.
- De schuldenaar wist of behoorde te weten dat deze benadeling van een of meer schuldeisers in hun verhaalsmogelijkheden het gevolg is van de betreffende rechtshandeling.
Als aan deze voorwaarden is voldaan, is de rechtshandeling vernietigbaar. De schuldeiser kan deze vernietigingsgrond nu inroepen, ongeacht het feit of de vordering van de schuldeiser voor of na de rechtshandeling is ontstaan. Slaagt de vernietiging, dan heeft de rechtshandeling achteraf bezien nooit plaatsgevonden.
Heb je vragen over een pauliana of een aankomend faillissement? Denise van Zijl is advocaat ondernemingsrecht en kan je hierover adviseren.