Wat zijn de belangrijkste uitdagingen bij de eerstejaarscontrole?
Een eerstejaarscontrole is voor controleplichtige organisaties een intensief traject. Maar ook voor de betrokken samenstel- en administratiekantoren is het een bepalend moment. Lag de focus voorheen op een betrouwbare samenstelling van de jaarrekening, nu wordt er gevraagd om controle-informatie die voldoende en geschikt is voor een onafhankelijk oordeel. Dat vraagt om extra scherpte, documentatie en afstemming. Het wordt dus allemaal nog wat spannender als het om zo’n eerstejaarscontrole gaat. Maar wat maakt de eerstejaarscontrole nu (echt) anders?
De grootste uitdaging zit in de beginbalans. Als controlerend accountant moet je niet alleen het lopende boekjaar controleren, maar ook vaststellen dat de openingsbalans juist is. Eventuele fouten of onzekerheden werken namelijk direct door in het resultaat en het eigen vermogen. In de praktijk betekent dit onder meer dat je extra aandacht zult moeten schenken aan:
- de aansluiting met de laatst vastgestelde jaarrekening;
- het beoordelen van de gehanteerde waarderingsgrondslagen;
- schattingsposten en balanswaarderingen;
- de analyse van eventuele correcties uit het verleden.
Daarnaast worden materialiteitsniveaus vastgesteld, waaronder het niveau van de planningsmaterialiteit en de uitvoeringsmaterialiteit. Deze worden doorgaans bepaald op basis van omzet, resultaat of balanstotaal. Afwijkingen boven de rapportagegrens worden besproken met het bestuur en – indien van toepassing – met toezichthouders. (De rapportagegrens vertegenwoordigt hier de drempelwaarde waarbij alle geconstateerde afwijkingen, als je ze optelt, nooit materieel kunnen worden.)
Interne impact
In een eerstejaarscontrole ligt de focus vaak nadrukkelijk op balansposten en beginposities, omdat daar het inherente risico hoger is. Wat in de samenstelpraktijk logisch en aannemelijk is, moet in de controlepraktijk expliciet onderbouwd zijn. Ontbrekende specificaties, beperkte dossieropbouw of versnipperde documentatie leiden daar al snel tot aanvullende vragen. Dit kan druk zetten op planning, capaciteit en onderlinge verhoudingen.
Tip
Door vroegtijdig risico’s te signaleren en gebruik te maken van data-analyse, is het mogelijk om onaangename verrassingen achteraf te voorkomen. Je verhoogt zo niet alleen de efficiëntie van de controle, maar ook de kwaliteit van de financiële verslaggeving.
Voor accountantskantoren zonder Wta-vergunning kan het lastig zijn om klanten te blijven bedienen zodra zij controleplichtig worden. Fiscount biedt je hierin professionele ondersteuning. Hiervoor werken we samen met audit only-kantoor Moos Accountants B.V. Wil je hier meer over weten, neem dan contact op met Davey Gijsbertsen via d.gijsbertsen@fiscount.nl.